595. Poeha en de Gewone melkdistel (Sochus oleraceus L.)

De Gewone melkdistel is geen distel. De benaming Sonchus komt van het Griekse somphos, dat hol of zacht betekent. Oleraceus zou afgeleid kunnen zijn van het Latijnse Olens, wat welriekend betekent, of Olus wat erop duidt dat hij eetbaar is. Het is een plant met een doffe blauwgrijze waas over zich. De bloemen zijn lichtgeel. Het blad aan de voet heeft een bijzondere driehoekige vorm. De stengel is hol en bij beschadiging stroomt er wit melksap uit. De Gewone melkdistel is een pionier en houdt van een ruige verwilderde plek. De plant werd eeuwenlang door de mensen gegeten en ook als veevoer gebruikt. De Maori’s in Nieuw-Zeeland eten de planten nog steeds als sla en noemen het Poeha. Een naam die ongetwijfeld een Nederlandse oorsprong heeft en goed binnen het huidige wereldbeeld past. In het Nederlands betekent ‘poeha’ onder andere: grootspraak, dikdoenerij, kapsones, heisa, opschepperij, kouwe drukte, overdreven doen.

490. Stinkende gouwe (Chelidonium majus L.)

Chelidonium komt van het Latijnse ‘coeli’ (hemel), ‘donum’ (gave) en ‘majus’ (groot). De alchemisten noemden het Stinkend goudkruid. In de homeopathie wordt het gebruikt tegen geelzucht, galblaasziekten  en bepaalde oogziekten. Uitwendig helpt het gele melksap tegen wratten. Als je een blaadje of steeltje plukt, stroomt het kleverige sap naar buiten. Het kleurt in contact met zuurstof meteen oranjerood, je vingers zien er daarna uit alsof je een verstokte kettingroker bent. Chelidonium behoort tot dezelfde familie als de Klaproos en de Slaapbol. De werkzame stoffen in deze planten hebben ook veel gelijkenis met elkaar en behoren tot de morfine-, codeïne- en protopinegroep. Het is een giftige plant. Zou je er van eten dan krijg je ontstekingsverschijnselen in mond en keel, misselijkheid, maagpijn, diarree, er treedt spierstijfheid op en verlamming van de ademhalingsspieren, daarna val je dood neer. Dus maar beter geen hapje van dit kruid nemen.

Zaadpeultjes van Stinkende gouwe

Opengesprongen peultjes na 1 dag

Na 2 dagen

Na 3 dagen 

481. Paardenbloem (Taraxacum officinale)

                                        Paardenbloemblad links na 1 dag, rechts na 1 week

438. Wijnruit (Ruta graveolens)

 

415. Agrimonie

                                                                  Zaden van Agrimonie

Agrimonie (Agrimonia eupatoria L.) heeft een lange behaarde rechtopstaande stengel met regelmatige goudgele bloemetjes. Het is een sterke, krachtige plant. De zaden hebben stekeltjes met omgebogen haakvormige einden, die in je kleding haken en op dezelfde wijze achterblijven in de vacht van langslopende dieren.

Agrimonia is afkomstig uit het Grieks: Agros (veld) en Monas (eenzaam). Agrimonie staat meestal eenzaam in het veld en nooit in grote groepen. Eupatoria komt van Eupater (d.i. zoon van een goede vader), de bijnaam van de Griekse koning Mithridates Eupator (132 v.Chr. – 63 v.Chr.) die deze plant voor het eerst als geneeskruid zou hebben gebruikt.

414. Verschijningsvormen van de Wilde peen

De Wilde peen (Daucus carota L.), is een bijzonder levenskrachtige plant die aanspreekt door de opgaande lijnen van de bloem met zijn omwindselblaadjes. Verder zijn er de vele verschijningsvormen en kleurschakeringen die gaan van wit tot roze en dieprood. In het midden zit vaak één enkel roodpurperen bloempje tussen alle andere in. De bloem richt zich sterk naar het licht. Als de Wilde peen uitgebloeid is en de zaden zich gaan vormen, trekt de plant zijn bloem en omwindselblaadjes samen en lijkt deze sterk op een nestje. In zo’n ”vogelnestje” overwinteren en verstoppen zich vaak vele insecten (Voor alle duidelijkheid: de 'beestjes' op de 3 onderste afbeeldingen zijn, behalve het lieveheersbeestje,  de zaden van de Wilde peen). De Wilde peen is een 2-jarige plant, rijk aan caroteen en vitamine B, het is de oorspronkelijke voorouder van onze gekweekte oranje wortel. Als je voorzichtig een plant uit de aarde trekt, is dit duidelijk te ruiken en te proeven. De wortel is wat bleekwit, maar geur en smaak dragen zorg voor een ultieme zintuiglijke worteltjeservaring. Wilde peen is ook een medicinale plant. Het is samentrekkend en verwarmend, ondersteunt de werking van de lever en is wormverdrijvend. De Wilde wortel versterkt het immuunsysteem en heeft een antiseptische werking.

 

 

 

 

 

 

 

400. Look zonder look

Vergeelde blaadjes van Look zonder look (Alliaria petiolata)

399. Gehoornde klaverzuring

De blaadjes van Gehoornde klaverzuring (Oxalis corniculata) van links naar rechts, na een minuut, een uur, een dag, een week. 

1. Salie

4 juli 2010

   Vandaag heb ik een deel van de salie in de tuin geoogst om te gaan drogen. Salie is een bijzonder geneeskrachtig kruid. De Latijns-botanische naam is Salvia Officinalis, van salvare = genezen, salvere = gezond zijn. De lipbloemenfamilie waartoe salie behoort, herbergt nog een aantal andere sterk geurige kruiden zoals: rozemarijn,hysop, marjolein, majoraan, bonenkruid en thijm. Deze planten hebben een verwarmende werking bij kou. Ze zijn in alle delen, van wortel tot bloem, zeer levenskrachtig en opwekkend en hebben de eigenschap om voedsel lichter verteerbaar te maken.
   Het is bekend dat salie een geneeskrachtige werking heeft in keel en mond, het is samentrekkend en desinfecterend (bij keelontsteking gorgelen met saliethee. Het kruid is overigens vanwege zijn samentrekkende werking niet geschikt voor zwangere vrouwen). Salie voor het slapen gaan maakt rustig en ontspannen. Tijdens het oogsten van de toppen komt die levenskrachtige geur vrij en dat is heerlijk om te ruiken. Ik kan me zo voorstellen dat depressieve mensen helemaal opknappen als ze een kruidentuintje gaan verzorgen. Elk kruid is een wonder als je er goed naar kijkt en je in alle verschijnselen verdiept zoals: vorm, kleur en geur, groei- en bloeiwijze, geneeskrachtige werking, aard en karakter en nog zoveel meer. Het is beter om Salie vlak voor de bloei te oogsten, maar ik had er vandaag zin in en dat is toch een van de belangrijkste dingen in het leven, er zin in hebben.